Kościół św. Mikołaja w Chełmży

 
Lokalizacja
Chełmża, ul. Sądowa
200 m na płd.-zach. od Rynku
21 km na płn. od Torunia
Msze św.:
niedziela, godz. 9.00
 
Poza katedrą Trójcy św. drugim gotyckim kościołem chełmżyńskim jest też kościół św. Mikołaja, bazylikowy z końca XIII wieku (wzmiankowany w 1248 r.), dawniej parafialny miasta; budowę rozpoczęto po 1264 r.
Kościół powstał najprawdopodobniej na miejscu kultu pogańskiego, natomiast parafia św. Mikołaja jest starsza niż lokowana w 1251 r. Chełmża. Po raz pierwszy kościół wymieniany jest w źródlach w 1248 r. Pierwotnie najprawdopodobniej był pod wezwaniem św. Jakuba, w 2. poł. XVII w. Marii Magdaleny.
W 1422 r. świątynia została częściowo zniszczona w czasie najazdu polsko-litewskiego na Chełmżę. 
 
W 1827 r. kościół został wykupiony za kwotę 1200 talarów przez króla pruskiego Fryderyka Wilhelma III i przekazany miejscowym ewangelikom. Od tego czasu aż do 1945 r. służył gminie protestanckiej.
Do czasu przejęcia przez ewangelików przy kościele znajdowała się kaplica św. Huberta, następnie rozebrana, w której przechowywano cudowny klucz św. Huberta, słynący jako uzdrawiający chorych. Protestanci dokonali też kolejnych znaczących zmian: w 1848-1858 r. podwyższono wieżę kościoła, w 1858 r. otynkowano wnętrze, zbudowano empory, dobudowano transept i założono drewniane stropy belkowe w korpusie. Ramiona transeptu zwieńczono neogotyckimi szczytami schodkowymi, wzorowanymi na gotyckim szczycie prezbiterium, który w tym czasie został również nadbudowany. W 1906 r. dobudowano neogotycką kurchtę.
Kościelną wieżę pokrywa dach czterospadowy z osadzoną na szczycie latarnią, zwieńczoną iglicą.
Od 1945 r. jest kościołem katolickim, filialnym.
 

Wnętrze

Wnętrze świątyni jest otynkowane za wyjątkiem ścian prezbiterium.
Nad prezbiterium jest sklepienie krzyżowo-żebrowe z pocz. XIV w., natomiast nawy nakryte są drewnianymi stropami belkowymi z XIX w. z czasów prostestanckich.
Ze starszego wyposażenia protestanci zachowali pochodzącą ze średniowiecza granitową kropielnicę oraz z 1612 r. manierystyczny ołtarz główny z Matką Boską Różańcową w metalowej trybowanej sukience w otoczeniu św. Barbary i św. Katarzyny z obrazem z hołdem Trzech Króli.
Po II wojnie światowej, kiedy kościół wrócił do katolików z chełmżyńskiej katedry przeniesiono cztery XVIII-wieczne ołtarze, które ustawiono przy filarach międzynawowych: ołtarz św. Stanisława Kostki i św. Antoniego, ołtarz ze św. Rochem w części nastawy, ołtarz z obrazem św. Trójcy i ołtarz z wizerunkiem św. Barbary ozdobionym rokokową sukienką.
W ściany wmurowane są płyty nagrobne Katarzyny z Dąbrowskich Bagniewskiej z 1696 i Marcina Bagniewskiego herbu Bawół z 1718 r.
 
  • drukuj
  • poleć artykuł
Komentarze użytkowników (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy - dodaj swój komentarz
Dodaj swój komentarz:


pozostało znaków:   napisałeś znaków:
   
Kontakt
 
tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Rabiańska 3 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do ich autorów lub właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
 
Osoby i instytucje chętne do współpracy prosimy o kontakt.