Historyczne apteki toruńskie

 
Jeszcze do 2011 r. szczycił się Toruń drugą najstarszą, nieprzerwanie istniejącą apteką na świecie. Była to Apteka Królewska założona w 1389 r. Niestety jednak brak zainteresowania władz Torunia zachowaniem jego unikatowego dziedzictwa doprowadził do zamknięcia po 622 latach tej apteki.
Po jej zamknięciu tytuł najstarszej dzierży apteka w Dubrowniku (1317 r.) oraz Apteka Ratuszowa w Tallinie, powstała przed 1422 r. W Toruniu natomiast najstarszą stała się Apteka Radziecka z 1623 r. oraz Apteka Pod Lwem z 1624 r. Ale tylko do 2019 r. Wtedy bowiem znowu kolejny obiekt bogatego toruńskiego dziedzictwa przestał istnieć: po 396 latach zamknięto Aptekę Radziecką...
 
Problem ochrony zdrowia w wielkich skupiskach miejskich, do jakich od początku należał Toruń, pojawił się wraz z rozwojem miast. Nastąpiła więc konieczność zajęcia się produkcją i sprzedażą leków i podobnych środków. W sprzedaży ziół, korzeni, oraz produkcji specyfików leczniczych - pewnych postaci leków (maści, odwarów), zaczęli specjalizować się niektórzy kupcy-kramarze, którzy zakładali stałe punkty sprzedaży swoich wyrobów. W kramach swych sprzedawali nie tylko zioła i specyfiki
lecznicze, ale również artykuły „drogeryjne”, sukno, skóry, jedwabie. Pierwsze takie kramy apteczne znane były w Europie już na przełomie XII i XIII wieku; w Nowym Mieście Toruniu źródła archiwalne wymieniają w 1303 roku kramarza Andrzeja, prowadzącego swój kram apteczny na Rynku Nowomiejskim. Nie zachowały się natomiast takie informacje dotyczącego Starego Miasta Torunia, jednak mając na względzie bardziej kosmpoloityczny i rozwinięty charakter Stare Miasto musiało posiadać takie kramy już w XIII w.
Pierwsze ślady aptek w Polsce pojawiają się w XIII wieku, w postaci właśnie kramów (apotheca). Natomiast pierwsza profesjonalna apteka powstała we Wrocławiu w 2. poł. XIII w.

Około 1389 roku przybył do Starego Miasta Torunia aptekarz Albert, zakładając swoją aptekę w Rynku Staromiejskim. Ten moment uważa się za początek profesjonalnego aptekarstwa w Toruniu. Apteka ta od 1652 r. działała pod nazwą Apteka Królewska i niestety w 2011 r. zakończyła swoją nieprzerwaną działalność (>>>).
Około 1426 roku pojawił się w Toruniu kolejny aptekarz, Jan Alster, który był właścicielem nieruchomości przy ul. Szewskiej i Szczytnej; poza tym, że jego apteka działała w 1445 roku, zachowane archiwalia niewiele mówią na jej temat. W tymże 1445 r. aptekę przejął jego syn Krzysztofa. Jednak nie zajmował się interesem zbyt długo, gdyż już w 1451 r. sprzedał aptekę Erhardowi von Reyne, od którego z kolei przejął ją Jan Scheid.
Ponadto w tym okresie działały też kramy: aptekarza Jana na Rynku Staromiejskim, kram kamienny z lekami o nieznanej bliżej lokalizacji (najprawdopodobniej w pobliżu kościoła Świętojańskiego), a z 1517 r. pochodzi informacja o kramie aptecznym bliżej nieznanego Mikołaja.
W końcu XV wieku było w Toruniu już 5 punktów aptecznych, jako że w 1491 roku za zgodą Rady Miejskiej Mikołaj Moschinger założył aptekę przy ul. Królowej Jadwigi 9, którą po 4 latach przejął na własność.
W 1623 i 1624 roku otworzono kolejne apteki: Radziecką i Pod Złotym Lwem, z których niestety w 2019 r. zamknięto te pierwszą.
 
Aptekarze, nie posiadając własnej organizacji cechowej, łączyli się zwykle w średniowieczu z cechem złotników (patrz: Złotnictwo toruńskie).
Aptekarzy toruńskich, słynących ze swej profesji, niejednokrotnie wzywano do innych miast, cieszyli się autorytetem, tak w toruńskiej Radzie Miejskiej, jak i na dworze królewskim, o czym świadczą pełnione przez nich funkcje. Jednym z najbardziej znanych aptekarzy toruńskich był Paul Gulden.

Archiwalia toruńskie nie podają opisów wnętrz ani charakterystyki zadań XV- i XVI-wiecznych aptek, wspominają tylko o ich służebności szerokim masom mieszkańców w zakresie zaopatrywania w leki. Dopiero od XVII wieku pojawiają się w dokumentach zapisy dotyczące wyposażenia w surowce i sprzęt.
W aptekach sprzedawano niekiedy korzenie i zioła, oczywiście mieszano i warzono leki, według zwyczajowych i pisanych receptur. Korzystano z moździerzy z tłukami, łopatek, noży czy szpatułek, a także z wag, glinianych, metalowych i kamionkowych butli na zapasy alkoholu. Wszystkie składniki i gotowe leki przechowywane były w odpowiednich pojemnikach. Były to woreczki, buteleczki, drewniane skrzyneczki, fiolki i słoiczki.
  • drukuj
  • poleć artykuł
Komentarze użytkowników (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy - dodaj swój komentarz
Dodaj swój komentarz:


pozostało znaków:   napisałeś znaków:
   

Kontakt

tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
formularz kontaktowy

   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Rabiańska 3 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do ich autorów lub właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
Polityka cookies
 
Jeżeli chcesz opublikować swój artykuł lub napisać do Toruńskiego Portalu Turystycznego ponieważ gdzieś do tekstu wkradł się błąd, chcesz nawiązać współpracę lub po prostu przekazać swoją opinię, możesz to zrobić używając adresu mailowego biuro@toruntour.pl. Żadna wiadomość nie pozostanie bez odpowiedzi!
 
Zostań naszym patronem. Poznaj szczegóły i możliwości tutaj