Gotyk ponad głową
Dotknij historii
Skarby kultury
Spichrze
Gotyk monumentalny
Nowoczesna architektura

Przedmieście św. Katarzyny (Wilhelmstadt)

w przygotowaniu

 

Ta dzielnica jest dawnym północno-wschodnim, sięgającym swą historią średniowiecza, przedmieściem Nowego Miasta Torunia; od 1637 r. funkcjonującą pod nazwą kwartał św. Katarzyny.
W średniowieczu i w XVI w. obszar ten nie należał do najgęściej zaludnionych i zurbanizowanych. Przeważały tu ogrody, a zabudowa mieszkalna znajdowała się na przedbramiu nieistniejącej już dziś gotyckiej Bramy św. Katarzyny. Natomiast po okresie wojen szwedzkich w 1629 r. kiedy szczególnie ucierpiały kwartały Przedmieścia Chełmińskiego: Przedmieście św. Wawrzyńca i Przedmieścia św. Jerzego, najbardziej zaludnionym z przedmieść toruńskich stało się właśnie Przedmieście św. Katarzyny.
 
Przedmieście to rozciągało się wzdłuż Nowego Miasta, aż do Wisły. Przecinała je „nowa droga” do Golubia, prowadząca od Bramy św. Katarzyny. U wylotu Bramy skupiała się stała zabudowa przedmiejska. Po południowej stronie drogi stała kaplica (kościół św. Katarzyny), od wezwania której całemu przedmieściu nadano nazwę. Tu również znajdowała się rzeźnia nowomiejska, którą zlikwidowano w czasie fortyfikowania miasta w XVII w. (tworzenia umocnień bastionowych, zobacz: Historia obronności i fortyfikacji w Toruniu). Nowożytne obwarowania wytyczono tuż za średniowiecznymi murami miejskimi; od tej strony broniły miasta cztery bastiony, od północy: Odcinkowy, Św. Katarzyny, Kawaler (najpotężniejszy) i Nowy. Za wałami znajdowała się cegielnia. Ku wschodowi teren przedmieścia podwyższał się, a jego rzeźba stawała się bardziej urozmaicona. Na wzgórzach były ogrody mieszczan, za nimi popielnik, w pobliżu kopalnia i warzelnia saletry.

Z Przedmieścia św. Katarzyny wydzielono później Przedmieście św. Jakuba (Przedmieście Jakubskie), które, podobnie jak inne przedmieścia, zostało zniszczone w 1813 r. w czasie wojen naopelońskich (zobacz: Toruń napoleoński. Napoleon w Toruniu).
 

Po 1884 r. - Wilhelmstadt

Po zmianach administracyjnych związanych z rozbiorami (zobacz: Toruń w okresie przedrozbiorowym), teren Przedmieścia włączono ponownie w granice miasta w 1884 r. i wytyczono nowy układ urbanistyczny, zachowany do dziś, jako tzw. Wilhelmstadt - na cześć cesarza Wilhelma.
Na zewnątrz dzielnicę tę otaczał pierścień fortów założony w 1878 roku, przez który prowadziły bramy: Przy Kaszowniku oraz Lubicka (zobacz: Pierścień wewnętrzny Twierdzy Toruń). Większą część tego obszaru przeznaczono na koszary i wojskowe budynki szpitalne. Pozostałą część dzielnicy, położoną wzdłuż Nowego Miasta, podzielono szachownicowo na tereny pod zabudowę mieszkaniową, pozostawiając w centrum obszerny plac św. Katarzyny z nowym garnizonowym kościołem św. Katarzyny.
Dzielnica ta charakteryzuje się symetrycznym układem urbanistycznym względem osi płn.-wsch / płd.-zach., przebiegającej przez środek pl. św. Katarzyny.
   
Kontakt
 
tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Bankowa 14/16/16 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
 
Osoby i instytucje chętne do współpracy prosimy o kontakt.