Kaplica Kopernikowska (dawniej św. Mikołaja)

Kaplica Kopernikowska to nieformalna nazwa jednej z ośmiu bocznych kaplic toruńskiej Katedry Świętojańskiej. Powstała w związku z nagromadzeniem tu obiektów związanych z najbardziej znanym torunianinem, Mikołajem Kopernikiem.
 
Pierwotnie (od XIV w.) była to kaplica pw. św. Mikołaja ze średniowiecznym ołtarzem tegoż świętego, patrona żeglarzy, marynarzy i kupców. Fundowana i utrzymywana przez toruńskich kupców hanzeatyckich (zobacz: Toruń: hanzeatyckie emporium) zrzeszonych w Bractwie św. Jerzego i w Bractwie Kupieckim Najświętszej Marii Panny, później bractwach-Ławach Dworu Artusa, utrzymujących kontakty handlowe z Europą zachodnią poprzez drogę wodną - wiślaną i morską, posiadających własne statki. W Europie od dawna św. Mikołaj patronuje obiektom sakralnym w miastach portowych, związanych z handlem morskim i żeglugą. Nie mogło zatem zabraknąć tego patrona w Toruniu, mieście które w czasach swojej świetności było jednym z najważniejszych portowych i handlowych ośrodków w Europie Środkowej (zobacz: Toruński port wiślany).
 
W 2. poł. XVII w. kaplica św. Mikołaja znajdowała się pod patronatem rybaków (zobacz: Rybaki) i wyposażona była m.in. w barokowy ołtarz Aniołów Stróżów.
 
W kościele Świętojańskim swoje kaplice miały też inne środowiska-bractwa związane z zajęciami żeglugowymi i portowymi: w nawie północnej kaplica zachodnia (św. Barbary) poświęcona była bractwu szyperskiemu (flisaków), a kaplica sąsiednia (św. Józefa) bractwu tragarzy i mierniczych zbożowych.
 
Witraże w tej kaplicy zostały wykonane w ramach przygotowań do obchodów Roku Kopernikowskiego - 500. rocznicy urodzin Mikołaja Kopernika w 1973 r. Ich nowoczesna, abstrakcyjna kompozycja ma sugerować wirujący, "kosmiczny" ruch. W górnej części okna ich forma jest aluzją do maswerku. Twórcą ich był znany toruński witrażysta, Władysław Kozioł.
Powstały w miejsce zniszczonych w 1945 r. witraży z 1880 r.

 

Zabytki w Kaplicy Kopernikowskiej

Z obiektów wyposażenia tej kaplicy uwagę zwracają przede wszystkim pamiątki związane z Mikołajem Kopernikiem. Są to:
  • chrzcielnica gotycka z lat po 1250 r. - miejsce chrzu świętego Mikołaja Kopernika w 1473 r.
  • epitafium poświęcone Mikołajowi Kopernikowi - pierwszy przejaw uczczenia pamięci wielkiego Torunianina, ufundowanie przez Melchiora Pirnesiusa, lekarza miejskiego i humanistę, ok. 1580 r.
  • popiersie Mikołaja Kopernika z 1766 r. - najstarszy na świecie pomnik astronoma, fundowany przez wojewodę nowogrodzkiego księcia Józefa Aleksandra Jabłonowskiego, wykonany w marmurze przez rzeźbiarza krakowskiego W. Rojowskiego. W górnej części epirafium półokrągła tablica z wizerunkiem króla Jana Olbrachta.
  • do czasu renowacji Katedry na filarze ściennym za popiersiem widniało namalowane serce z datą 1501 i koroną, oznaczające prawdopodobne miejsce pochówku serce i wnętrzności zmarłego w Toruniu w 1501 r. króla polskiego, Jana Olbrachta.

Ponadto cennymi i wyjątkowymi zabytkami tutaj są też:

  • ołtarz Zaśnięcia Marii z 1504 r., powstały pod wpływem ołtarza Mariackiego Wita Stwosza w Krakowie,
  • pod ścianami stalle gotyckie z pocz. XV w., wykonane dla bractwa kupieckiego przez ten sam toruński warsztat snycerski, w którym powstały słynne stalle w kościele Mariackim.
  • na zachodniej ścianie kaplicy tablica epitafijna z 1724 r. fundowana przez Jakuba Kazimierza Rubinkowskiego, poświęcona biskupom warmińskim urodzonym w Toruniu: Johannowi Abezier (zm. 1424 r.) i Lucasowi Watzenrode (zm. 1489 r.), wujowi Mikołaja Kopernika
  • na ścianie międyz oknami późnogotycka figura Chrystusa Boleściwego z lat ok. 1510-1520

 

            

        

  • drukuj
  • poleć artykuł
Komentarze użytkowników (0)
Brak komentarzy. Bądź pierwszy - dodaj swój komentarz
Dodaj swój komentarz:


pozostało znaków:   napisałeś znaków:
   

Kontakt

tel. 56 621 02 32
biuro@toruntour.pl
formularz kontaktowy
 
 
 
 
 
 
 
 
   
Właścicielem i operatorem Toruńskiego Portalu Turystycznego funkcjonującego pod domeną toruntour.pl jest Toruński Serwis Turystyczny, Toruń, ul. Rabiańska 3 (mapa), tel. 66 00 61 352, NIP: 8791221083.
Materiały zawarte w Toruńskim Portalu Turystycznym www.toruntour.pl należą do ich autorów lub właściciela serwisu i są objęte prawami autorskimi. Wszelkie wykorzystywanie w całości lub we fragmentach zawartych informacji bez zgody Wydawcy Serwisu jest zabronione.
Polityka cookies
 
Jeżeli chcesz opublikować swój artykuł lub napisać do Toruńskiego Portalu Turystycznego ponieważ gdzieś do tekstu wkradł się błąd, chcesz nawiązać współpracę lub po prostu przekazać swoją opinię, możesz to zrobić używając adresu mailowego biuro@toruntour.pl. Żadna wiadomość nie pozostanie bez odpowiedzi!
 
Zostań naszym patronem. Poznaj szczegóły i możliwości tutaj